Քրիստիան Դիոր

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմն իր հետ բերեց դեֆիցիտ,պահպանողականություն,միօրինակություն:Բայց պատերազմն ավարտվեց և պետք եր ընդունել ինչ-որ նորություն:

Պատերազմից հետո տղամարդիկ զոհված էին, կանայք սկսեցին աշխատել գործարաններում և սկսեցին կրել բանվորական արտահագուստ:Երկար կիսաշրջազգեստներին շատ արագ փոխարինեցին կարճ ու լայն, շարժումները չսահմանափակող հագուստները:Կորսետները մեկընդմիշտ մոռացության մատնվեցին:1925թ.-ին փեշը հասավ մինչև ծունկ:Ներկայացվեցին պրակտիկ հագուստներ:Մոդելավորողները սկսեցին աշխատել այս ուղղությամբ:

Նրանցից մեկը Քրիստիան Դիորն էր.երիտասարդ կուտյուրիե:Դիորը երազող էր ու ռոմանտիկ և կարծում էր,որ պարզության մեջ է էլեգանտությունը: Քրիստիանը մի անգամ ասաց. <<Եվրոպան հոգնել է ռումբերից, նա հրավառություն է ուզում »:Եվ ահա 1947թ. Փետրվարի 12-ին Դիորի առաջին հավաքածուն ցուցադրվեց <<Նոր հայացք>>:

Մանեկենուհիները քայլում էին գոռոզ,թուլացնելով իրենց լայն կիսաշրջազգեստները,ցույց տալով խիստ կորսետները,իրանը,փոքրիկ գլխարկները,ոտքերին փաթաթված կտորի դարսերով,ինչպես կեգլի:

Լոնդոնի Թագավորական Արվեստի Քոլեջի պրոֆեսոր Ջենեթ Այրոնսայդը ասաց. <<Սա նման էր նոր սիրո սկզբի,առաջին հայացք Վենետիկին,նոր հնարավորություն,նոր հայացք կյանքին>>:

Հավաքածուի մեջ օգտագործված էր նոր գործվածք, տաֆտայից կորսետներ,կրծքին վարդի տեսքով ծալքեր:Հավաքածուն 8 կտորից էր բաղկացած ու Դիորի կարծիքով 8-ը երջանիկ թիվ էր:

Ասում են նա կանանց վերադարձրեց բնական ձևը,ուսերը ավելի նեղ էին ու կանացի,կուրծքն ընդգծված,ազդրերը շրջանաձև:Զգեստները բատիստից և տաֆտայից էին,որպեսզի լինեին ամուր, իսկ կետաձկան բեղերը օգտագործված էին ձև ստանալու համար:

Ժաննա Պակեն 1869-1936

 Ժաննան փորձում էր ձեռքով հավաքել ինչոր բաներ, փորձում էր կարել: Նրան համարում էին ոճի կուռք: ժաննան ասում էր.<< Ես երբեք ոչինչ չեմ հորինել, այլ առաջ եմ բերել >>
1891թ. բացում է առաջին խանութը
1905 թողարկում է հավաքածու ամպիր ոճում
1906 ` հավաքածու ճապոնական ոճում :Ճապոնական արվեստը փակ էր Եվրոպայի համար և 1895ին Փարիզում բացվում է ճապոնական արվեստի մեծ ցուցահանդես, որը ցնցեց բոլորին:

.Ժաննան առաջինն էր ,ով օգտագործեց ճապոնական զգեստը
.1896թ. Բուենոս Այրեսում,1912՝ Լոնդոնում, 1914՝ Մադրիդում բացեց խանութների մասնաճյուղ
.Մանեկենուհիների համար կարեց առօրյա հագուստ,որպեսզի նրանք գովազդեն իր զգեստները
.Դե ֆիլեի ընթացքում երաժշտություն մտցրեց
.Սկսեց վաճառել հանրախանութներում
.Ստեղծեց << Տանգո >> զգեստը
.Առաջինը ստացավ Պատվո Լեգեոնի շքանշանը՝ << Legeon Donor >>
.1900թ. ընտրվեց համաշխարային արդյունաբերության ժյուրիի անդամ և ղեկավարեց փարիզում գործող 20 նորաձևության տները:

Ժակ Դյուսե 1853-1929 Նոևաձևության մոգը

Դյուսեն ծնվել և մեծացել է հարուստ ընտանիքում :1871թ,, արդեն ծնողների մահից հետո,ովքեր ունեին ներքնազգեստի խանութ, Դյուսեն սկսեց արտադրել կանացի տանկարժեք հագուստ՝ պաստելային երանգներով, դեկորի առատությամբ. կոճակներ, ժանյակներ, մետաղե մասեր: Նրա աշխատանքները ոգեշնչված էին Բուշեի, Վատտոյի նկարներից:

1912թ. բացում է << ամենացնցող ամսագիր, նուրբ ճաշակի ամսագիր >> -gazette du bon ton

 Նրան համարում էին մոդայի վերջին արիստոկրատը: Փարիզի մոդայի համալսարանը կրում է նրա անունը:

               

Չարլզ Ֆրեդերիկ ՈՒորտ 1825-1895

1825 թ, ծնվում է ֆրեդերիկը, ում հայրն ուներ փաստաբանական գրասենյակ:Տղան 11 տարեկան էր, երբ հոր հարբեցողության պատճառով փակվում է գրասենյակը և նա ստիպված է լինում աշխատել կարող:
1889 մեկնում է Փարիզ, սովորում կարողների մոտ .25 տարեկանում բացում խանութ; 8 տարի անց Րյու Դե Լապիե փողոցում բացում է իր տունը:
 .1868թ. Ուորտը բացում է նորաձևության սինդիկատ ( որի անդամ կարող է լինել կուտյուրիես կամ կուտյուրիե-ցուցասրում էին 60 մոդելից ոչ պակաս հավաքածու,հագուստների 70%-ը ձեռքով կարված ):
.Նա հանդիսանում է Hot Cuture - հագուստների շքեղությամբ ,ռոկոկո ոճով
.Նա առաջինն էր,որ ուներ պիտակ ( Label )
.Ստեղծեց տուրնյուր ՝ բարձիկ, որը շքեղացնում էր զգեստը
.Զգեստը բաժանեց 2 մասի՝ առանձնացրեց կրծկալը և հետևամասը
.Ստեզծեց Դե ֆիլե
. Կարում էր միայն կանանց համար
.Նա միանգամից կարում էր 9 թագավորության համար
.1860- կրինոլինը դարձավ պարահանդեսների սիմոլ, որոնց շնորհիվ բազմաթիվ շերտերի կարիք չկար
.Կորսետ-կանացի կոստյումի հոգին,ծույլերի համար կային կապիչներ՝ ինքնուրույն հագնելու համար

 

 

Գաբրիել Բոնյոր Շանել 1883-1971 «Մի անգամ ես հագել էի տղամարդու բլուզ, որովհետև մրսում էի: Մի թաշկինակ գտա և կապեցի մեջքիս` որպես գոտի…ոչ ոք չնկատեց, որ հագինս տղամարդու բլուզ է, բոլորը հիացմունքով ինձ էին նայում»

Կոկո Շանելը ծնվել է 1883 թվականին Սոմյորում։ 18 տարեկանից աշխատում է պատրաստի հագուստի խանութում, որպես վաճառողուհի, ազատ ժամանակ երգում է կաբարեում։ Քանի որ նրա սիրածն էին «Ko Ko Ri Ko» և «Qui qua vu Coco» երգերը, ապա նրա մականունը մնաց «Կոկո»։ Շանելը կապվում է սկզբում Էտյեն Բալզանի, ապա անգլիացի արդյունաբերող Արթուր Կապելի հետ։ Այս կապերի շնորհիվ 1910 թվականին բացում է գլխարկների խանութ, որը որոշ ժամանակ անց տեղափոխում է «Կամբոն» (Cambon) փողոց, Րից հյուրանոցի դիմաց:<< ես հոգնել եմ ձեռքում կրել ռիդիկյուլ>> ասում էր նա և  1955թ. ներկայացնում է ուղղանկյունաձև ոչ մեծ պայուսակ՝ երկար շղթայով: 1921 թվականին հայտնվում է հանրահայտ «Chanel № 5» օծանելիքը (մտահղացումը՝ Կոկո Շանել, հեղինակ՝ Վերիգին)։ Մինչ այդ, օծանելիքը պարզ՝ մեկ ծաղկի հոտ ուներ (մոնոարոմատ)։ Շանելը կանանց առաջարկեց բարդ, սինթեզված օծանելիք։
Նա ժողովրդականացրեց փոքր սև զգեստը, որը կարելի էր հագնել թե օրվա ընթացքում, թե երեկոյան։ 1926 թվականին ամերիկյան «Vogue» ամսագիրը «փոքր սև զգեստը» իր ունիվերսալությամբ և ժողովրդականությամբ հավասարացրեց << Ֆորդ >> ավտոմեքենային։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբին (1939), չնայած հսկայական հաջողությանը, Շանելը ստիպված փակեց խանութները և նորաձևության տունը։ Պատերազմի ժամանակ նա Փարիզում  էր, ավարտից հետո մեկնեց Շվեյցարիա: 
 1954 թվականին 71-ամյա Շանելը վերադառնում է նորաձևության աշխարհ և ներկայացնում իր նոր՝ «օտ-կուտյուր» (ֆրանսերեն՝ Haute couture) հավաքածուն, սակայն փառքի և գնահատանքի է հասնում միայն երեք սեզոն անց։ Շանելը ներկայացնում է նաև կանացի պայուսակներ, ոսկերչական իրեր և կոշիկ։ 1950-1960-ական թվականներին նա հագցնում է բազմաթիվ հոլիվուդյան աստղերի, որոնց թվում էին Օդրի Հեփբերնը և Էլիզաբեթ Թեյլորը: 
 1971թ. Շվեյցարիայում, սրտի կատվածից մահանում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ կանանցից մեկը:
 Շանելը մի անգամ հայտարարել է << Ես ազատում  եմ մարմինը>>:

Նրա մկրատներն ու կտորները հեղափոխեցին կանանց զգեստները:Հենց նա է հորինել մոդեռնիզմը նորաձևության մեջ:

  .Հեղափոխություն կանացի զգեստապահարանում ՝ տղամարդու կառուցվածքի ձևվածքով ազատ վերնաշապիկ, տաբատ, փողկապ և ուսին գցելու պայուսակ
 .Դեմքի կեսը փակող գլխարկ,բարձր կրունկներ -էլեգանտության շունչ
 .Լողազգեստ, ծալքավոր կիսաշրջազգեստ, անդրավարտիք
  .Թանկարժեք և կիսաթանկարժեք զարդեր
  .Ջերսի կտորից երկար սվիտերներ ու հայտնի կոստյումը՝ կիսաշրջազգեստ և ժակետ( jaket )
  .Շանել համար 5 ( chanel No. 5 ) օծանելիք
 .Լեգենդար << Փոքրիկ Սև Զգեստ >>

Միլիթերի ոճ ( Military style )

Հետպատերազմյան շրջանում զինվորականները մնացին այն հագուստով,ինչով վերադարձել էին պատերազմից: Սուղ պայմաններում դժվար էր գտնել հագուստ,նաև գործվածք:
Կանայք փորձում են տաբատից շրջազգեստ կարել, տղամարդիկ կտրում են ուսադիրները և կրում կամուֆլյաժը որպես առօրյա հագուստ:
 Հենց այսպես առաջացավ այս ոճը և ժամանակի ընթացքում փողոցից եկավ հարթակներ ՝ձևավորելով զինվորական ոճը:


Գորշ կանաչ գույներ , վերարկու՝ շինել (երկու շարք կոճակներով ) ,գալիֆե տաբատներ-ահա աըսպիսի տարրեր ունի զինվորական ոճ ասվածը:

galife

Shinel

Սափրագլուխներ

60-ականներին այս տղաները կրում էին  working class clothing ( աշխատանքային հագուստ)-այս հագուստը ամենորյա չեր,բայց աշխատանքային էլ չեր:Կրում  էին նաև կիսաճտքավոր կարմիր կոշիկներ,այն միանում էր կաշվին և վրայից կար էր արվում -կապվում էր խաչաձև:

Պատերազմից հետո ի հայտ եկավ սև գույնը,որի հետ կրում էին տաբատակալներ:Ջինսերը մուգ էին և նեղ (classic blue jeans),գունաթափված ջինսերի հետ կրում էին նաև ջինսե վերնաշապիկներ և դնում էին տաբատի գոտու մեջ ,թևքերը ծալվում էին :Կրում էին նաև Fred
Perry-սվիտերներ

Fred perry sweater

 , levis 557 բաճկոններ (կոճակ ,փոքր օձիքներ, գրպաններ,հետևամաս՝ բաղկացած ` 5 մասից) V-աձև բացվածքով սվիտերներ:Կրում էին նաև ջոնջոլից վերարկուատիպ վերնահագուստ ՝ աբերքրոմբի  (abercrombie ) :

                                                                              Կաշվից ու ոչխարի մորթուց  կարված sheepskin վերարկուները , առանց ականջների գլխարկները (cascet) , (scull cup)-նեղ գլխարկները բավականին լայն տարածում ունեին 60-ականներին:

cascet

Նորաձևության նախարարը

 

Պճնամոլներ

Հետպատերազմյան շրջանում,սովետական միությունում հեռուստատեսությամբ ցուցադրվում էր սերիալային անհոգ կյանքը արևմուտքում :Երիտասարդները սկսում են կրել երկար, վառ գույնի փողկապներ, բաճկոններ, վանդակաձև վերնաշապիկներ:Նրանց զգեստը պետք է լիներ վաո, գունեղ, ծաղկավոր, վերնաշապիկները՝ մեծ բացվածքով, կոշիկները բարձրակրունկ՝ համադրված նեյլոն գուլպաներով: Տղաները էլվիսի սանրվածքով էին ( Կոկ ) աղջիկները ՝( Բաբետա) ի պատիվ Բրիջիտ Բարդոյի:
Այս էպոտաճային և էքստրավագանդ ոճը 60-ականներին դարձավ ավելի զուսպ:Այսպիսով պճնամոլները մեծ քայլ արեցին նորաձևության մեջ:

Էկլեկտիկ ոճ (Eclectic style)

Այս ոճն ամեն ինչ խառնելու սովորություն ունի,անգամ զվարճալի իրեր գնելու սովորություն:Եթե նույնիսկ ծայրահեղ ոճեր են համադրված,բայց լրացված են գույնով, կարող են համարվել նորաձև և ճաշակով:Շարժումները չպետք է սահմանափակ լինեն կախված հագուստից:Օգտագործվում են արտահայտիչ զարդանախշեր,կտորներից գոտիներ, պայուսակներ:

Ակադեմիական ոճ

Այս ոճը սկսել էն կրել 17-րդ դարից,դպրոցներում:Այս շարքին են պատկանում Օքսֆորդի և Քեմբրիջի ուսանողները:Օքսֆորդի թիկնոցի երկարությունը ծնկից է:Օգտադործվում է նաև գլխարկ:1895թ. ակադեմիական հագուստի (թիկնոց և գլխարկ) մեջ ավելանում է տվյալ երկրի զարդանախշը:

Համազգեստ

Հատուկ հագուստ է,որը միտված է լինելու հարմարավետ:Ժամանակակից համազգեստը պետք է լինի նաև նորաձևության միտումներով:
Համազգեստը բաժանվում է հետևյալ ոլորտների՝
.Սպասարկման ( սնունդ ,բժշկություն ,կենցաղ,մենեջմենթ )
.Տրանսպորտի ( սուրիզմ, հյուրանոցային համակարգ, օդային/ջրային/երկաթուղային տրանսպորտ,մենեջմենթ )
.Մշակութային գործունեության ( համերգներ, թատրոն, երգչախումբ, պարարվեստ, կրկես,սպորտ, կարմիր գորգ, ժամանցի սպասարկման մենեջմենթ)
.Մասնագիտական գործունեության ( բանկային, ռազմական, հետազոտական,բանվորական )
.Ուսումնական  ( նախադպրոցական, դպրոցական, բուհական ավարտական, մենեջմենթ )